VVD op glad ijs: zorgwekkende reacties op declaratie-affaire

12 Feb

In mei 2013 heeft de VVD een Permanente Commissie Integriteit in het leven geroepen. Richtlijnen, vertrouwenspersonen , vragenlijsten en voorlichting moeten VVD-politici helpen om integriteitsdilemma’s te onderkennen en vervolgens de juiste keuzes te maken. Het is van groot belang om heldere richtlijnen te hebben. Politici bevinden zich vaak in het centrum van de macht, hebben soms kwetsbare nevenfuncties en maken ook in hun privéleven keuzes. De grenzen zijn niet altijd even scherp te trekken.

integriteit

Politici onder een vergrootglas

Tegelijkertijd worden de activiteiten van politici al snel onder een vergrootglas gelegd. Als bestuurders zetten zij beleid uit, bepalen door wettelijke bepalingen de grenzen van de burgers en nemen maatregelen die vrijwel altijd bij een deel van de burgers slecht zal vallen. Het is dan van het grootste belang dat de politicus integriteit, betrouwbaarheid en dienstbaarheid hoog in het vaandel heeft.

Misstanden niet te voorkomen

Wat we weten, is dat misstanden niet te voorkomen zijn. Wel kunnen grenzen helder worden vastgesteld en moeten grensoverschrijdingen duidelijk veroordeeld worden. De VVD-er Mark Verheijen is buitengewoon creatief bezig geweest met declareren. In mijn ogen is het meer dan ‘een foutje’. Wanneer je overnachtingen voor een andere functie declareert en reiskosten int terwijl je (onrechtmatig) met de dienstauto op pad bent geweest, lijkt het meer een mentaliteitskwestie. Eens kijken hoever ik kan gaan. Wat niet weet wat niet deert. Ach, als ze er achter komen, stort ik het gewoon terug. Zo reageerde Verheijen ook op de onthullingen: ‘Het was stom. Maar ik ben een politicus, en geen heilige’.

Schadelijke reactie

Wat zorgwekkend en ernstig is, is dat het mechanisme van bagatelliseren en generaliseren direct wordt overgenomen door de partijleiding. Premier Rutte noemt de kwestie ‘opgeblazen en opgepompt’. Halbe Zijlstra meent zich zelfs te mogen beroepen op de Bijbel: “Wie zonder zonde is werpe de eerste steen. Verheijen is duidelijk niet zonder zonde. Maar hij heeft het beloofd netjes terug te betalen. De zaak wordt wel erg opgeblazen”. (Bron: Trouw 12/2/15). Het vergoelijken van de foutieve declaraties schendt de integriteit ernstiger dan de foutieve declaraties an sich. De integriteitscommissie van de VVD is óf opgeheven, óf heeft het nu heel erg druk…

Twee maten

Het bagatelliseren en generaliseren (ach, iedereen maakt fouten. Zo erg is het niet) is ook schadelijk, omdat er met twee maten gemeten wordt. Er zijn huishoudens in zwaar weer beland vanwege het verkeerd toepassen van regels rond uitkeringen, pgb’s of toeslagen. De politiek laat niet na om deze fouten als fraude te bestempelen – daar ligt één van de speerpunten van het huidige kabinet. Het doet veel met je wanneer je niet alleen in financiële moeilijkheden komt door eigen gemaakte fouten (of fouten van de overheid!) maar je ook nog eens als fraudeur wordt weggezet.

Mammon of recht?

Voor Halbe Zijlstra wil ik graag met een Bijbelcitaat uit Mattheüs 6 afsluiten: “Niemand kan twee heren dienen: hij zal de eerste haten en de tweede liefhebben, of hij zal juist toegewijd zijn aan de ene en de andere verachten. Jullie kunnen niet God dienen én de mammon”.  Mammon staat voor geld. God zou hier synoniem kunnen staan voor recht en gerechtigheid. Bij het dienen van de eigen portemonnee is integriteit een hinderlijk woord, bij het dienen van de publieke zaak een noodzakelijke en onwrikbare eigenschap.

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: