Archief | samenleving RSS feed for this section

Misschien wel het belangrijkste werk

25 jul

Onze zoon werkt in de ouderenzorg. Als helpende. Vandaag belde hij even op om te vertellen hoe zijn dag gegaan was. Hij werkt nu in een verpleeghuis, op een gesloten afdeling. De mensen waar hij zorg voor heeft lijden bijna allemaal aan Alzheimer of dementie – of aan een andere hersenziekte. Nee, hij werkt niet met dementerenden. Hij zorgt voor ouderen met dementie.

Vandaag was een heftige dag. Een van de bewoners was terminaal en overleed. Hij had haar nog verzorgd en gewassen voordat ze stierf, in het bijzijn van de familie. Het was een heilig moment. Zijn rust en zijn zorgvuldig omgaan met deze mevrouw waren tot troost voor de familie.

De dag was begonnen met het uit bed halen van de ouderen op zijn afdeling. Toen hij op de kamer kwam van een oudere vrouw, die in haar eerdere leven altijd zelfstandig en trots was geweest, bleek overal in de kamer urine te liggen. Ze had het toilet niet kunnen vinden. Zonder hier ook maar iets over te zeggen, ontfermde hij zich over de vrouw en maakte vervolgens de kamer schoon.

Later op de dag trof hij een ontredderde man die zijn ontlasting niet had kunnen ophouden en overal had uitgesmeerd. Onze zoon vroeg een collega om hulp en samen verschoonden ze deze man en gaven hem zijn eigenwaarde weer terug.

Dit is wat verzorgenden en helpenden doen in de verpleegzorg. Ze staan paraat. Ze zijn er. En in hun zorgvuldig en liefdevol handelen dragen zij er zorg voor dat onze ouderen steeds weer hersteld worden in hun waardigheid en eigenwaarde. Dit werk is van onschatbare waarde.

Onze zoon vindt zelf hij behoorlijk goed betaald wordt.

Ik denk daar zelf anders over. In onze samenleving zijn we kwijtgeraakt wat echt van waarde is. In onze samenleving is ‘de economie’ de grootste (en soms de enige) waarde die beslissend is. Maar heeft de economie ooit een mens zijn waardigheid teruggegeven toen z/hij tot de enkels in haar/zijn ontlasting stond?

Rouw

11 jul

Het verlies van een dierbare zet je wereld op zijn kop. Van het ene op het andere moment ben je als het ware in een ander land: het land van de rouw. Een nieuw land waar van je de taal niet spreekt en waar je de weg niet kent. Als de dood inbreekt in het leven, dient de rouw zich aan. Altijd en overal. Hoe kun je daar mee omgaan.

Misverstanden

Er zijn verschillende misverstanden als het gaat om rouw. Een eerste misverstand is dat je ‘er over heen komt’ of dat je het verlies kunt verwerken en ‘achter je laten’. Wie afscheid moet nemen van een geliefde, draagt die persoon onder het hart. In leven en in sterven. De relatie die je met de overledene hebt, houdt niet op. De omstandigheden zijn veranderd en daar moet je je mee leren verhouden. Rouwen is niet vergeten of achterlaten, maar meenemen, en je leren verhouden met het verlies: overleven en doorléven.

Een tweede misverstand is dat er maar één juiste manier van rouwen zou zijn. Rouwen is universeel. Hoe je handen en voeten geeft aam rouw is echter persoonlijk en verschilt van persoon tot persoon. Jouw weg is uiteindelijk de goede weg.

Ruimte om te rouwen

Het valt niet mee om de weg van de rouw te gaan. Een belangrijke reden is dat het in onze samenleving lastig is om over rouw te praten. Als er weinig ruimte is in de samenleving om aandacht te besteden aan rouw, zullen rouwenden hun verhalen en emoties bij zich houden.

Daarom zijn gezamenlijke en publieke rituelen zo van belang. Het helpt om een bedding te vinden waarbinnen het verhaal van afscheid en verlies verteld kan worden.

Rouwtaken

Er is veel geschreven over rouwen en omgaan met verdriet. Het is goed om te beseffen dat niemand in een model of een mal gedrukt kan worden. Manu Keirse (Helpen bij verlies en verdriet) spreekt daarom over rouwtaken. Hij onderscheidt er vier. Deze taken lopen soms door elkaar heen. Soms dient een taak zich opnieuw aan.

De eerste rouwtaak is de werkelijkheid van het verlies onder ogen zien. Soms is het verlies niet of nauwelijks te bevatten en kost het moeite en energie om de werkelijkheid tot je door te laten dringen.

De tweede rouwtaak is de pijn van het verlies te ervaren. De pijn van het verlies is een spiegel die de kostbaarheid van je relatie weerkaatst. In het ervaren van de pijn kunnen de emoties een ongekende intensiteit hebben. De emoties kunnen verschillen: boosheid, verdriet of schuldgevoel.

De derde rouwtaak is het aanpassen aan de nieuwe situatie na het overlijden van de dierbare. Het gaat om aanpassingen in het dagelijks leven: hoe ga je verder als vriendengroep als er een vriend is weggevallen? Hoe ga je om met de lege plek aan tafel? Soms moet je ook als het ware een nieuw beeld van jezelf uitvinden. Opeens ben je weduwe. Of een ouder die een kind is verloren. Wat doet dit met je zelfbeeld, met je identiteit? Het kan ook zijn dat je je levensovertuiging of je geloof moet aanpassen aan de nieuwe situatie. Hoe kijk je naar de toekomst? Het vraagt om opnieuw vertrouwen te vinden, het herschrijven van je levensverhaal.

Dat laatste raakt tenslotte aan de vierde rouwtaak die Keirse onderscheidt: de band bewaren in de herinneringen en opnieuw leren genieten. Het gaat er niet om om je dierbare los te laten, maar wel om hem of haar anders te leren vasthouden.

Bijbelse verhalen om in te schuilen

Wat ik zelf opmerkelijk en bijzonder vind, is dat de Bijbel verhalen en geschiedenissen aanreikt die in tijden van ontreddering en wanhoop eeuwenlang mensen hebben geholpen om in duisternis en donkerte zicht te houden op het Licht en vast te houden aan hoop van Godswege.

Het scheppingsverhaal vertoont een overeenkomst met de zojuist genoemde eerste rouwtaak: de werkelijkheid van het verdriet onder ogen zien. Genesis 1 begint juist daar: in de chaos. De aarde was woest en doods. Zo kun je je voelen als je de werkelijkheid onder ogen ziet. Maar dan klinkt daar Gods stem: Er moet licht zijn. En zo wordt vanuit die chaos een ruimte gecreëerd: een hemelkoepel om onder te schuilen, en grond om op te staan.

In Jeremia lezen we hoe het volk Israël dat weggevoerd was uit het eigen land en naar een vreemd en vijandig land was gebracht. Het volk hoopte en verwachtte misschien wel dat God hen zou bevrijden en thuis zou brengen. De boodschap van Jeremia is echter een andere: ‘dit is het. Bouw huizen, sticht gezinnen. Hier blijven jullie wonen’. Maar er is ook de belofte: in die vervreemding, ben Ik bij jullie. Als je te maken krijgt met rouw, kun je je vreemdeling voelen in je eigen lijf, in je eigen leven. Het verlies kan niet meer ongedaan gemaakt worden. Met deze pijn en vervreemding moet je leven – maar niet alleen, God gaat met je mee.

Opnieuw leren leven valt niet mee. Als het volk Israël uit Egypte is bevrijd, vindt het zichzelf terug aan de oever van de Schelfzee. In hun rug komen de Egyptenaren (de pijn, de ontkenning, al het verstillende verdriet) er al weer aan. Er is echter geen weg meer. Voor hen ligt de zee met alle diepte. Dan maakt God een weg waar geen weg was, dwars door het water van nood en dood.

De belangrijkste Bijbelse verhaallijn is het Rijk van God, de toekomst die ons wenkt. Dat is het perspectief waaronder we mogen leven en schuilen. Dat is de toekomst die het mogelijk maakt om ook te kunnen genieten.

Hoe verder?

Hoe kun je rouwen, hoe werkt het? Misschien is het het meest van belang om te vertellen en om te blijven vertellen. Hoe voel je je vandaag? Voor de mensen om rouwenden heen is mijn advies: luister, luister nog een keer en blijf luisteren. Het is van onschatbare waarde.

God gaat mee. Soms wordt Hij heel nadrukkelijk ervaren. Soms ervaren rouwenden troost. Soms is God een wanhopige schreeuw verwijderd. Soms komt God aan het licht in de trouw van een medemens.

God gaat mee. Hij bewaart jouw tranen in zijn kruik (psalm 56). Jouw tranen zijn kostbaar. Of je ze in stilte hebt gehuild of samen met je vrienden. En straks wist Hij je tranen van je ogen. Liefdevol en zorgzaam.

Wij mogen schuilen in zijn naam: Ik ben bij je.

Zorgvuldig versoepelen

1 jul

Het gaat ineens snel met alle versoepelingen. In februari moesten de maatregelen om verspreiding van het coronavirus tegen te gaan nog stevig worden aangescherpt, maar sinds kort werd de toon van de persconferenties steeds optimistischer. Op de laatste persconferentie van juni maakten premier Rutte en minister De Jonge bekend dat bijna alle maatregelen worden losgelaten: geen mondkapjes, meer mensen in ruimtes, horeca weer open, ruimte voor vakanties en werken op kantoor. Wat blijft zijn de hygiëneregels en de anderhalve meter afstand. Bijna alles kan weer op anderhalve meter.

De versoepelingen zijn door het interkerkelijk contact in overheidszaken (CIO) vertaald naar de kerkelijke praktijk. De nieuwe richtlijnen van het RIVM betekenen voor de geloofsgemeenschappen: samenkomen in de eredienst met meer mensen mogelijk, het dringend advies om niet te zingen vervalt en geen beperkingen meer met betrekking tot groepsgrootte binnen en buiten. De Protestantse Kerk in Nederland, aangesloten bij het CIO, heeft dit integraal overgenomen.

Wat betekent dit voor onze eigen geloofsgemeenschap? Allereerst geeft het ons weer meer ruimte. We kunnen weer een begin maken met die activiteiten die ons zo helpen om handen en voeten te geven aan geloof en aan onderlinge verbondenheid. Het samen zingen. Het samen koffiedrinken. Het samen deelnemen aan een gespreksgroep. Daar zijn we blij mee en dankbaar voor!

Het tweede is dat we als kerkenraad bewust hebben ingezet op zorgvuldig versoepelen. We hebben in de afgelopen maanden vaak gezocht naar wat wel mogelijk was binnen alle beperkingen. Nu vinden we het belangrijk om niet gelijk mee te gaan met alle mogelijkheden en juist nu in te zetten op die zorgvuldigheid – om verschillende redenen. Het is goed om te beseffen dat er nog veel onzeker is. Er doemen nieuwe varianten op die met vakantiegangers mee terug komen naar Nederland. Ook is het virus in Nederland nog niet uitgewoed. Ja, het gaat heel erg goed en de vaccinaties hebben een grote positieve impact op het tegengaan verdere verspreiding. Onze regio, Zuid-Holland zuid is op dit moment echter de enige regio die nog als ‘ernstig’ in het corona-dashboard. Juist in onze regio past het om extra waakzaam te zijn.

De andere reden om te wijzen op zorgvuldigheid heeft te maken met solidariteit. We hebben voortdurend in de coronaperiode aan de jongere generaties gevraagd om solidair te zijn met de oudere generaties. En daar is gehoor aan gegeven: het sociale leven kwam voor veel jongeren vrijwel stil te liggen. Nu vragen we solidariteit aan de oudere generaties die de vaccinaties gehad hebben. Veel jongeren wachten nog op de eerste of tweede prik. Pas als iedereen gevaccineerd is en het virus meer onder controle is, zullen we verder versoepelingen.

Het derde punt dat ik hier wil noemen als het gaat om de betekenis van de versoepelingen voor onze geloofsgemeenschap, is dat we niet terug willen naar vroeger. Niet zomaar. Deze pandemie heeft diep ingegrepen in het sociale leven. Het heeft ons veel gekost, maar heeft ons ook veel opgeleverd. We zullen op weg naar de toekomst de lessen uit de coronatijd mee moeten nemen. We kunnen niet onveranderd verder gaan. Ik denk dan aan onze tijdsbesteding: hoe waardevol was het om tijd te hebben voor het gezin, voor ontspanning of voor vrienden (ook al was dat vaak op afstand). De leeggeraakte agenda (geen vergaderingen, overleggen of gespreksgroepen), maakte ruimte voor een andere manier van tijdsbeleving. Ook is duidelijk dat onze leefstijl actief bijdraagt aan de omstandigheden waarbinnen pandemieën goed kunnen gedijen. Niets is erger dan ‘gewoon verder leven alsof er niets gebeurd is’. Tot slot hebben we als geloofsgemeenschap nieuwe wegen verkend in het afgelopen jaar. Laten we deze verkenningen en ontdekkingen niet zien als een bezigheidstherapie van toen, maar als een belangrijke stap in missionair kerk-zijn en in gemeenteopbouw.

Hoe de zorgvuldige versoepelingen er precies uitzien? Daarvoor verwijs ik graag naar de website van onze gemeente.

Schoorsteenbrand

13 mei

Het was zo’n dag in juni. Het was nog vroeg. Onze zoon was een jaar of vijf, zes en altijd lekker op tijd wakker. En zo zaten we samen om iets over zes aan het ontbijt. Mijn ogen zaten nog half dicht. Het was laat geworden gisteren. Ik was in die tijd druk bezig met mijn promotieonderzoek. Op de een of andere manier waren het vooral de late avonden en de stille nachten dat inzichten zich aandienden en de woorden kwamen. In die nachten voelde ik me onoverwinnelijk. De prijs betaalde ik in de ochtend.

De liefste was aan de beurt om uit te slapen, dus zo zat ik met de krant op tafel, wenkbrauwen die inzakten en indrukwekkende wallen te luisteren naar het vrolijke en niet te stoppen babbelen van onze zoon.

Zonnestralen vielen de woonkamer binnen. Het beloofde een prachtige dag te worden. De masten van de boten in de haven klepperden uitnodigend. De zang van merels maakte de ochtend mild.

Opeens werden we opgeschrikt door een hels kabaal. Iemand bonsde krachtig op de voordeur, terwijl hij ondertussen ook aanbelde. Ik stootte de melk om en liet het bord van onze zoon op de grond vallen. ‘Hé! Hallo! Joehoe!’ riep de man bij de voordeur.

Ik herpakte me en sprong op, waardoor de stoel met een klap tegen ons elektronisch orgel viel. Terwijl ik naar de voordeur rende, gebaarde ik Sietse te blijven zitten. Met een ruk trok ik de deur open en keek in het gezicht van een man van in de veertig. Aan zijn kleding te zien was hij op weg naar zijn werk. Zijn fiets lag op de stoep.

‘Snel!’, riep hij. ‘Je schoorsteen staat in brand!’ Ik keek hem niet begrijpend aan. Mijn mond zakte langzaam open. ‘De vonken vliegen boven het dak uit, schiet op!’

Hij trekt mij de straat op en wijst naar boven. Terwijl ik op blote voeten in een verschoten T-shirt en een vale joggingbroek, met net-uit-bed-haar midden op straat naar de schoorsteen op ons dak kijk, zie ik de zonnestralen van de lichtrode ochtendzon uiteen spatten op de draaiende ventilator.

Ik kijk de man aan. Hij kijkt terug, een beetje schaapachtig.

‘We hebben eigenlijk geen open haard’, zeg ik.

‘Nou, dan ga ik maar naar mijn werk. Dag.’

‘Dag’.

Ik kijk naar de zon. Zo’n dag in juni. Het is iets na zes uur. Maar ik ben klaarwakker.

Welkom op mijn blog!

2 apr

Van harte welkom op mijn blog. Waarschijnlijk ben je hier via een leesplan op YouVersion terecht gekomen. Misschien ben je benieuwd wie ik ben of zoek je meer informatie over bepaalde thema’s.

Iets meer over mijzelf

Misschien is het goed om eerst iets meer over mijzelf te vertellen. Mijn naam is Alexander Veerman. Op dit moment ben ik predikant van de gereformeerde kerk te Sliedrecht. We zijn onderdeel van de Protestantse Kerk in Nederland. Dit is mijn derde gemeente. Hiervoor stond ik in de Ontmoetingskerk Vriezenveen (PKN) en ik ben als predikant begonnen in de Protestantse Gemeente ’t Harde.

Voordat ik predikant werd, heb ik als AiO gewerkt aan de Protestantse Theologische Universiteit. In 2005 ben ik gepromoveerd op het proefschrift Ontredderd. Het proces in de kerkenraad als de predikant zich schuldig heeft gemaakt aan seksueel misbruik. Ook heb ik samen met Ruard Ganzevoort een boekje geschreven over misbruik in de kerkelijke gemeente: Geschonden lichaam. Pastorale Gids voor gemeenten die geconfronteerd worden met seksueel geweld.

Als trauma-dominee gaat mijn hart uit naar mensen die te maken hebben (gehad) huiselijk geweld en/of seksueel misbruik, met name als dat plaats vindt of heeft gevonden in een religieuze context. Waar en hoe werkt religie beschadigend door en waar blijkt religie heilzaam in levensverhalen?

Worstelend geloven

Geloven was voor mij altijd vanzelfsprekend, totdat ik in mijn studententijd te maken kreeg met onrecht, ziekte en hypocrisie. Ik kon en wilde niet meer in God geloven door de pijn die ik opliep in mijn leven, door de pijn die ik in de ogen van anderen zag en door mijn teleurstelling in de kerk. Achteraf voelt het echter alsof God mij toch heeft vastgehouden, ondanks mijn twijfels en mijn strijd. De trouw van mensen om mij heen was belangrijk om opnieuw te leren kijken. Gesprekken met mensen die mij vertelden over hún weg met God hielpen mij om mijn bitterheid los te laten. In het zoeken naar recht en in het geven en ontvangen van barmhartigheid lichtte iets op van het Koninkrijk van God.

Uit die ervaringen is de overtuiging gegroeid dat God voor mij vaste grond betekent. Gemotiveerd door dit geloof voel ik me aangespoord om te strijden tegen onrecht en te leven vanuit betrokkenheid en bewogenheid. Je zult het terugzien in mijn leesplannen en mijn meditaties: geloven is niet een gemakkelijk antwoord op lastige vragen. Wel vertelt het geloof twee dingen: het verhaalt van hoop – dwars door de dood heen. En daarnaast geeft het geloof richting. Geloven betekent de weg van opstaan gaan. Opstaan uit schuld, schaamte en doodsheid. Opstaan tegen onrecht. Opstaan met de ander in bewogenheid.

Het leven kan schuren en pijn doet. Dat neemt geloven niet weg. Wel wijst het geloof in de drie-enige God ons richting en biedt het beschutting.

Over dit blog

Dit blog bestaat uit een verzameling schrijfsels, artikel en meditaties die raken aan de thema’s die mij bezighouden. De belangrijkste thema’s zijn: meditaties, leesroosters en Bijbelverhalen, seksueel misbruik, gedachten over de kerk, en gedachten bij ontwikkelingen in de samenleving.

Contact

Je kunt me volgen op Twitter, Facebook, Instagram of YouTube.

Heb je vragen of behoefte om over iets door te praten? Stuur even een mailtje: al.veerman [at] gmail.com

De leugenkaravaan

16 mrt

Vanochtend moest ik Dordrecht zijn om bloed te doneren. Toen ik de N3 opreed, kwam ik achter een busje te zitten van Forum voor Democratie. Op het busje was goed leesbaar de tekst geplakt: ‘NOS = Fakenews’. Nu is dat geen nieuws. Maar vanochtend raakte het me. Misschien wel om al die mensen die op een zo integer mogelijk wijze in deze tijd hun werk proberen te doen. Al langere tijd voert FvD (en de PVV en dhr. Engel) een hetze tegen wat zij ‘de mainstream media’ noemen. Deze hetze maakt onderdeel uit van een breder afbraakplan. Niet alleen de pers, maar ook de wetenschap, de rechtsprekende macht, de wetgevende macht (de elite!) het onderwijs en de kunsten worden stelselmatig aangevallen op hun geloofswaardigheid of bestaansrecht.

Deze ondermijnende aanvallen zijn schadelijk. Het brokkelt de onderlinge verbanden in onze samenleving meer en meer af. Er is geen instituut meer dat voor alle partijen gezaghebbend is. Het versterkt in onzekere tijden de chaotische en anarchistische krachten. En alleen de eigen leider heeft het bij het rechte eind.

Het stoort me dat politieke partijen zonder al te veel tegenspraak de ruimte krijgen om onze democratie af te breken. Punt is dat we heel goed weten dat onze democratie, onze bestuurders en wetenschappers fouten maken en feilbaar zijn. Daarom hebben we een systeem van ‘check and balances’. Functies moeten verdeeld zijn en en er moet controle op de macht zijn. Ja, dit gaat soms met horten en stoten, maar het gebeurt. Dit hebben bijvoorbeeld de Kamerleden Omzigt en Leijten laten zien in de ‘toeslagenaffaire’. Ook als een politieoptreden in Nederland onder kritiek wordt gesteld, is er de rechtsprekende macht die deze kritiek zal onderzoeken.

Het spannende is wel dat we in een onzekere tijd leven en dat het controleren van macht soms een hele lange adem vraagt. En vertrouwen. Willen we de democratie en de rechtsstaat versterken, zullen we dus in moeten zetten op het verbeteren en ondersteunen van controlerende functies. Daar zal onze democratie bij gebaat zijn.

Populisten gaan hier niet op zitten wachten. Juist onzekere tijden bieden mogelijkheden. De kortste klap is om elke potentiële tegenmacht als onbetrouwbaar weg te zetten. Het betekent dat je geen rekenschap meer hoeft af te leggen van het terzijde schuiven van studies naar ontwikkelingen in het klimaat of van studies naar virussen. Het roepen van ‘NOS = Fakenews’ ontslaat je van de verplichting om inhoudelijk op kritiek in te gaan. Het roepen dat rechters niet meer onafhankelijk zijn (tenzij ze jou gelijk geven, natuurlijk) maakt voor jou de weg vrij om uitspraken naast je neer te leggen.

Het gevolg is dat de democratie op drijfzand komt te staan. Dat maakt de ruimte vrij voor chaos: niemand is te vertrouwen.

Deze manier van denken is bijna niet meer te corrigeren. Naar de pers hoef je niet meer te luisteren, want dat is fakenews. Wetenschappelijke onderzoeken kunnen terzijde geschoven worden, want die zijn links. De elite is alleen uit op eigen macht en vernietiging van het volk. De enige die ons kan verlossen is de eigen leider. Die Spreekt Ware Woorden. En als ze seksistisch, racistisch of antisemitisch gekleurd zijn, is dat niet zo erg of onwaar.

Als de pers, de rechter, de bestuurder of de wetenschapper een (vermeende) fout maakt, spreek dit uit, zoek naar de dialoog en ga samen op zoek naar de waarheid. Het wegzetten van een instituut (NOS = Fakenews) is een zwaktebod en werkt alleen ondermijnend.

Huiswerk voor D66?

7 mrt

Afgelopen week werden de resultaten gepresenteerd van een onderzoek naar seksueel misbruik en machtsmisbruik in het landelijk bestuur van D66. Het onderzoek was een snelle en adequate reactie op een anonieme klacht die in december 2020 naar buiten kwam. Verschillende media berichtten over deze klacht.

De reactie van lijsttrekker Kaag op de anonieme klacht was voortvarend. Ze liet weten direct een onderzoek te laten uitvoeren door een onafhankelijk onderzoeksbureau naar seksuele intimidatie in de eigen gelederen. Openheid over machtsmisbruik en seksuele intimidatie in eigen gelederen en transparantie over het proces zijn belangrijke voorwaarden om een veilig klimaat te creëren.

Het rapport zelf en de reactie van D66 roepen echter vragen op. “Op deze plaats volstaan wij daarom met een kernachtige conclusie. Uit het onderzoek zijn geen situaties van seksuele intimidatie en machtsmisbruik door betrokkene gebleken” stelt onderzoeksbureau Bink. Tegelijkertijd lijkt een aantal uitkomsten in tegenspraak te zijn met deze conclusie.

Allereerst is in het onderzoek te lezen dat zeven personen zich hebben gemeld omdat zij zich onveilig voelden. Het onderzoeksbureau heeft deze verhalen niet meegenomen in het onderzoek omdat die volgens het bureau geen betrekking zouden hebben op machtsmisbruik of seksuele intimidatie. In de tweede plaats hebben zich negen andere personen gemeld die klaagden over cultuur binnen D66. Omdat deze personen verder niet mee wilden werken aan het onderzoek zijn deze verhalen buiten het onderzoek gehouden. In de derde plaats is er nog een wonderlijk gegeven. De anonieme klacht heeft betrekking op een vooraanstaande D66-er en een medewerker. De D66-er heeft contact gezocht met de medewerker die daar niet van gediend was en de politie heeft verwittigd. Er is geen aanklacht ingediend, meldt het rapport. Tot slot vermeldt het rapport dat het bij het liberale gedachtegoed hoort dat er ruimte is op partijcongressen voor flirten en seksuele relaties.

Hier begint het huiswerk voor D66. Want waar een deel van de geïnterviewden zegt dat dat flirten en seksuele toespelingen er gewoon bij horen, vertelt het rapport ook dit: “Anderen geïnterviewden geven echter aan dat er daarbij soms sprake is van grensoverschrijdend gedrag van bepaalde mannen doordat er ongepaste en seksistische/denigrerende opmerkingen worden gemaakt over en richting vrouwen of doordat bepaalde mannen te veel in de persoonlijke ruimte van (jonge) vrouwen komen. Deze mannen zouden zich er onvoldoende van bewust zijn dat dergelijk gedrag als ongewenst of ongepast kan worden gezien en spreken elkaar onderling onvoldoende aan op dit gedrag, waardoor het blijft voortbestaan. Dergelijke gedragingen kunnen volgens deze geïnterviewden een gevoel van onveiligheid binnen de partij veroorzaken.”

Het is wonderlijk dat de onveiligheid binnen de partij niet tot meer verontwaardiging en onrust leidt. #Metoo heeft in de achterliggende jaren duidelijk gemaakt dat mensen met macht het flirten, de grappen en grensoverschrijdingen heel anders waarderen dan de mensen die in een positie van afhankelijkheid verkeren. Ook is net een onderzoek verschenen dat aangeeft dat een groot deel van vrouwelijke politici met seksisme en haat. Wat zou het fijn zijn als je eigen politieke partij een veilige plek zou zijn waar vrouwen op een gezonde manier support ontvangen.

Het is te weinig om de sfeer binnen te partij over te laten aan de goede intenties van de leden zelf. Die goede intenties zijn er namelijk niet of te weinig. In ieder geval bij de mensen met macht. In een onveilige sfeer draagt flirten bij tot het vergroten van die onveiligheid. Als het flirten en de seksuele relaties niet geproblematiseerd worden in deze onveilige context, zal iedereen in een afhankelijke positie kwetsbaar blijven.

Die Sayaguesa-stier, die doet niets, toch?

19 feb

We ademen een weekje natuur. We zitten in een huisje in het midden van het Drents-Friese Wold, een prachtig gebied. Het is een van de grootste natuurgebieden in Nederland en een bijzonder gevarieerd landschap. Er is van alles te zien: de Kale Duinen, een schitterende zandverstuiving, heide, bos, uitgestrekte velden, vennetjes en moerassen.

En wat fantastisch is: de honden mogen mee op de wandelingen door het uitgestrekte nationaal Park – aan de lijn natuurlijk. (Hoewel er ook een paar stukken zijn waar de honden los mogen). Honden meestal aan de lijn, want er is zóveel wild te zien! En daarnaast kun je grote schaapskudden zien die rustig grazend het gebied afstruinen. Of de imposante Schotse Hooglanders. Om maar te zwijgen van de Sayaguesa-stier. Welke stier? Je weet het wanneer je hem ziet. Het zijn die stieren die in Spanje nogal populair zijn, maar ook uitstekende grazers blijken te zijn die het natuurgebied mooi open houden.

Laat ik eerlijk zijn. Konijnen vind ik schattig. Hazen tof. Reeën super. Schapen leuk. Maar die koeien, daar ben ik niet zo van.

Goed, vandaag ging ik weer voor een mooie wandeling. Met Charly en Flower. Het was de laatste dagen droog geweest, dus veel plassen waren inmiddels al verdwenen. Dacht ik. Onderweg bleken de paden minder begaanbaar … Nu vindt Flower water echt drama. En modder af-schu-we-lijk. Charly niet. Hij slaat geen enkele plas over.

Het pad dat we gekozen hadden, werd steeds eh spannender. Toen we bij de Fledder Aa kwamen, bleek de Aa en ons pad innig verstrengeld. Iets verderop was het pad veranderd in een soort moerasachtige drassigheid. Wat het niet eenvoudiger maakte, was dat een kudde Schotse Hooglanders of Sayaguesa-stieren hier langs waren getrokken. Het was duidelijk dat het gras hen goed gesmaakt had.

Het was concentreren om niet in diepe plassen ten onder te gaan of in zuigende modder schoenen te verliezen. We naderden een droger gedeelte van het pad. Eindelijk konden Flower en ik rustiger ademhalen en konden we onze blik weer meer vooruit richten. We liepen een soort laan-achtig pad in. Opeens schoof een zwarte schaduw het pad op en versperde de weg. Ik zag alleen de imposante gestalte en de dreigende horens. Dus dit was zo’n S-stier. Gek hoe nieuws je zomaar weer te binnen schiet. Van die vrouw die werd aangevallen. Door zo’n stier. Niet echt een behulpzame gedachte op zo’n moment.

Alle drie stonden we direct doodstil, en hielden onze adem in. Natuurlijke maakte ik snel een foto (zoals een ieder die in de 21ste eeuw woont) en rechtsomkeer. Slinks keken we achterom en zagen dat de stier ons volgde. We versnelden onze pas. Charly keek me nog aan met zo’n blik van: ‘die Sayaguesa-stier, die doet niets, toch?’

Hij had gelijk.

Een schadelijke stelling over de islam

17 feb

De verkiezingen voor de Tweede Kamer komen eraan. Het betekent dat er ook weer allerlei stemwijzers zijn die je kunnen helpen om te bepalen welke partij jouw stem zou moeten krijgen. Vanochtend vulde ik het Kieskompas 2021 in. Tussen de 30 uiteenlopende stellingen stond daar de opmerkelijke stelling: ‘De islam vormt een bedreiging voor de Nederlandse waarden’.

Deze stelling haakte bij mij. In de eerste plaats omdat ‘de’ islam natuurlijk niet bestaat. In de tweede plaats zul je zo’n stelling over Jodendom, christendom of secularisatie nooit lezen. Volgens Enis Odaci wordt een dergelijke stelling opgenomen in een kieswijzer omdat het een standpunt van een partij is, en wordt het als “neutraal” gepresenteerd.

Overigens heeft de Stemwijzer dit op een andere wijze opgelost: geen vraag over de islam, maar: ‘de regering moet het verbod op gezichtsbedekkende kleding afschaffen’. Het kan dus wel …

De vraag van het Kieskompas is niet onschuldig. Veel mensen maken zich zorgen over de extremistische islam en over terrorisme dat gevoed wordt door islamitisch extremisme. Door stellingen als deze wordt ‘de islam’ als vanzelf gekoppeld aan extremisme. Dit is wat enkele populistische partijen ook voortdurend onder de aandacht proberen te brengen: niet het extremisme is het probleem, maar de islam als bron. Mensen die zich zorgen maken over het extremisme vullen in dat ze het eens zijn met de stelling dat de islam een bedreiging is. Vervolgens zal de uitkomst van deze stelling als een feit worden gepresenteerd: zoveel procent van de Nederlanders ziet de islam als een bedreiging. En dit legt de basis voor een anti-islam beleid.

In de afgelopen decennia is de islam meer en meer negatief in beeld gekomen en die beeldvorming doet veel met moslims. Zo vertelde een bevriende moslim dat zijn kinderen lijden onder de negatieve beeldvorming en onder de moslimhaat. Door alles op een hoop te gooien, wordt integratie tegengewerkt. Het helpt niet om je met de Nederlandse cultuur te verhouden als je eerst door een mijnenveld van argwaan, wantrouwen en vijandige beeldvorming moet zien te komen.

Logischerwijs zullen moslims meer op elkaar worden teruggeworpen en zullen ze meer werk maken van hun religieuze identiteit. Dat is in zichzelf geen probleem, maar als wij door onze wantrouwende opstelling het contact bij voorbaat onder spanning zetten, zal het wortelen in de Nederlandse cultuur en waarden (welke waarden? Dat we anderen op de ziel mogen trappen omdat wij moreel hoogstaander zijn?) voor moslims niet eenvoudig zijn.

Laten wij in ons spreken en handelen, in onze stellingen en discussies, steeds de ander in de ogen blijven kijken. Als we meegaan met het discours van bedreiging en dreiging in het gesprek over de islam, werken we mee aan de achteruitstelling van moslims en maken we de weg vrij voor het ontmenselijken van deze groep medeburgers. Volgens mij zijn de grootste kernwaarden van het humanisme solidariteit, verdraagzaamheid en redelijkheid. Een belangrijke waarde in het christelijk geloof is de liefde voor de ander. Want in die ander kan zomaar iets van God zelf aan licht komen.

Mijn stelling is dan ook dat moslimhaat een bedreiging vormt voor de Nederlandse waarden.

Praxis denkt alles te kunnen maken

28 dec

Het is 3 december. Na ampel beraad zijn we eruit. We gaan voor een kunstkerstboom. Uiteindelijk duurzamer (en goedkoper) dan de blauwspar. De liefste doet zorgvuldig onderzoek en komt uit bij de Praxis. Op 3 december wordt de bestelling geplaatst. Normaal zou Praxis leveren binnen 24 uur, maar vanwege de drukte zou het misschien 48 uur duren.

Praxis - Actieplan Leerbanen

Nu zijn wij niet zo van die haast. Geen druk. Het mag best even duren. Maar de dagen regen zich aaneen en na een week besloten we toch de telefoon te pakken om te informeren hoe het met onze kerstboom ging. De vrouw van klantenservice was uitermate behulpzaam. “We zijn overgestapt naar een andere bezorgservice nu Postnl het te druk heeft en het aanbod niet aan kan. Overigens adviseer ik u wel om elders een andere kerstboom te kopen.”

Nu ben ik een beetje van consuminderen. Als je al een boom hebt besteld, en het duurt nog twee en een halve week tot kerst, dan ga je natuurlijk niet nog een boom kopen. We gaven aan dat we ervan uit gingen dat Praxis klanten belangrijk vindt en dat ze er alles aan zouden doen dat de boom bezorgd zou worden.

Na een week nog geen boom. We besloten nogmaals te bellen. De liefste kreeg een vriendelijke man aan de lijn, die met ‘het magazijn’ contact opnam. Verheugd meldde hij dat het pakket getraceerd was in het magazijn. Hij zou een mail sturen met de vraag wanneer het getraceerde pakket bezorgd zou worden.

Na een dag nog geen reactie. Dus besloot ik een mail te sturen met de vraag om een tegemoetkoming van de kant van Praxis. Binnen enkele uren een reactie: NEE. NATUURLIJK NIET! De toon van de reactie maakte toch wel wat in mij los en ik besloot de consumentenbond te bellen. Hebben consumenten dan helemaal geen rechten meer en zijn we overgeleverd aan de Makers? De consumentenbond kon me niet echt geruststellen. Binnen veertien dagen zou ik de koop mogen ontbinden, maar ja, die termijn leek toch verstreken. Er bleek echter nog een mogelijk. “Stel een laatste redelijke termijn” zei de consumentenbond. “Als zij zich daar niet aan houden, is de koop ontbonden.”

Dit advies volgende we op. We stelden als laatste redelijke termijn 22 december. Via verschillende kanalen maakten we dit kenbaar aan Praxis. We kregen geen reactie. Wel kregen we de de vraag om via een enquête te vertellen hoe tevreden we waren over klantenservice …

Natuurlijk werd ons pakket niet bezorgd voor 22 december. We meldden aan Praxis dat we de koop als ontbonden beschouwden nu zij zo in gebreke waren gebleven. Praxis had hier natuurlijk geen boodschap aan. “Het pakket is te ver in het proces om te annuleren. Weiger het pakket aan de deur, dan krijgt u het geld retour.”

Dat is een raar antwoord. Stel dat we niet thuis zijn en het pakket wordt (wanneer?!) bij de buren afgeleverd? Of we moeten de retourkosten voor onze rekening nemen? Wat we in ieder geval heel vervelend vinden, is om het probleem van Praxis straks met de bezorger te gaan regelen.

Nee, Praxis moet nu het geld terug storten. De koop is ontbonden. Het is nu echt het probleem van Praxis. Dat vindt de consumentenbond ook. Praxis zwijgt.

We hopen dat we ons geld terugkrijgen. Maar we gaan daar zeker niet meer bestellen. Best een risico.