Archief | samenleving RSS feed for this section

Stil verdriet in tijden van corona

19 mrt

De telefoon gaat. Een gemeentelid ligt in het ziekenhuis en is terminaal. Verschillende gedachten schieten door mijn hoofd. Zouden enkele weken geleden mijn gedachten alleen bij het gemeentelid en de familie zijn, nu is de eerste vraag: is het veilig?

Enkele dagen later zitten we (in zo klein mogelijke kring) om de tafel om de uitvaart voor te bereiden. We zijn verdrietig. Niet alleen om het verlies van een dierbare, maar ook om alle pijnlijke, maar noodzakelijke maatregelen om verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Er komt geen fysieke condoleance. Er is geen gelegenheid om na afloop even samen wat te drinken en/of te eten. Er mogen maximaal 30 mensen bij de afscheidsplechtigheid aanwezig zijn – hoe moet je kiezen? Verdrietig, maar noodzakelijk.

Stil verdriet.

Een berichtje via Whatsapp. Een oudere uit de gemeente is overstuur. De instellingen gaan op slot. Er mag niemand meer op bezoek gaan. Zijn vrouw zit op een verpleegafdeling. Hij woont nog in het appartement. Elke dag bezocht hij trouw zijn vrouw. Nu mag het niet meer.

Dementerenden, mensen met een niet aangeboren hersenafwijking, mensen met een verstandelijke beperking. Wat kijken ze uit naar bezoek. Ze begrijpen het niet – waarom komt er niemand? Noodzakelijke maatregelen, maar wat een impact.

Stil verdriet.

Ik hoor van (groot)ouders die hun (klein)kinderen niet kunnen ontvangen. De eenzaamheid die met de isolatie meekomt. Ik hoor van de zorgen van ouders om hun kinderen die werken op de IC of verpleegafdelingen.

Stil verdriet.

Ik hoor verhalen over de ingrijpende gevolgen van het coronavirus – we zijn het verplicht aan elkaar om alles in het werk te stellen om de verspreiding van het virus tegen te houden.

En toch – en toch hoor ik van een God die trouw is. Dat we een anker hebben als we heen en weer worden geslingerd op de golven. Dat we een God hebben die met ons mee optrekt op onze levensweg, zelfs al gaat onze weg door een dal van diepe duisternis – God is daar.

Het licht van Pasen valt op ons. Dat is onze zekerheid. Onze omstandigheden veranderen voorlopig misschien niet. Maar in hoe we ons verhouden met wat op ons toekomt, opent zich de ruimte van Gods ontferming, en ontvouwt zich de hoop.

Wat is er veel stil verdriet. In psalm 56 lezen we dat God ál onze tranen ziet en opvangt. Kostbaar in zijn ogen. We zijn niet alleen.

Stil verdriet, maar niet alleen.

Woorden doen er toe

21 feb

Terwijl ik bezig ben met wat voorbereidingen voor een gespreksgroep en voor zondag, hoor ik zachtjes op de achtergrond het nieuws. ‘Aanslag’ ‘Duitsland’, vang ik op. Gelijk spits ik mijn oren. Wat is er gebeurd? In de loop van de volgende dag wordt de verschrikkelijke impact duidelijk. Negen mensen werden gedood bij de aanslagen op twee shishabars. De dader had extreemrechtse motieven.

Afbeeldingsresultaat voor aanslag duitsland

De AfD distantieert zich van deze aanslag en benadrukt dat de dader gestoord was. Wat mij betreft is dit te eenvoudig. Geweld, misbruik en haat ontstaan niet in een vacuüm. De woorden die wij spreken, de manier waarop wij anderen bejegenen vormen de bedding van de gedachten en handelingen in de maatschappij. We zullen kritisch moeten kijken naar onze context en onze cultuur: in hoeverre maakt onze cultuur de weg vrij voor haat en geweld?

Het maakt uit hoe we spreken over vrouwen, over moslims, over statushouders, asielzoekers en migranten. Het maakt uit hoe wij spreken over elkaar. Het maakt uit hoe wij onze kinderen opvoeden en welke waarden wij hen meegeven. En het maakt uit welke politici wij onze stem geven.

Wij zijn het licht van de wereld en de smaakmakers van onze samenleving zegt Jezus. Getuigen onze handelingen van hoop en van liefde? Welke smaak vertegenwoordigen wij in de maatschappij? De bittere (na)smaak van onverschilligheid, wantrouwen en afkeer of de verrassende smaak van (kritische) liefde?

75 jaar geleden

29 jan

Ze kijkt me aan. De lijnen in haar gezicht vertellen van vreugde en verdriet. Ze is van nature monter, maar vanochtend laten haar ogen het verdriet zien dat al zo lang in haar binnenste huist. De ogen zijn rood van de emotie. Een traan rolt over haar wang. Het is het verhaal van haar buurmeisje. Meer tranen wellen op in haar ogen. Elke traan verbeeldt een ervaring uit de oorlog waar ze als kind zo onder geleden heeft.

Met een zakdoek veegt ze de tranen weg, duwt ze ze weer naar binnen zoals ze steeds geprobeerd heeft om die nare herinneringen weg te duwen en weg te stoppen. Nu dringen ze zich echter op. Onontkoombaar. Alle berichten over 75 jaar na de bevrijding roepen de verhalen in herinnering – brengen haar in de pijn, het verdriet en de machteloosheid van toen.

Afbeeldingsresultaat voor bombardement sliedrecht

Dat doet het oorlogstrauma.

Ze zag dingen die voor ieder mens te groot zijn, maar zeker voor kinderen. Een jonge man die weigerde om in dienst te gaan en door het hoofd werd geschoten. Schuilen in een kolenopslag, omdat vliegtuigen de trein beschoten. Over het vernietigde spoor lopen tussen de slachtoffers van een bombardement door. De aframmeling van de Binnenlandse Strijdkrachten na de bevrijding, omdat ze niet op de juiste manier reageerde bij een versperring.

De Joodse buurvrouw die terugkwam. De oorlog ging nooit meer uit haar lijf en hoofd. Het buurmeisje, enigst kind, dat voor haar moeder bleef zorgen. “Ja, Nederland is bevrijd. Maar wij leven elke dag in oorlogstijd”.

Als we al ergens voor willen strijden, laten we strijden tegen de polarisatie, tegen uitsluiting en voor de vrede. Wat is vrede kwetsbaar en kostbaar.

Het is 75 jaar geleden. Ze heeft 75 jaar geleden. Vaak in stilte.

Secret Santa in Sliedrecht

19 dec

In een van de lokalen van de oude Groen van Prinstererschool stapelen de kerstpakketten zich op. De hele middag komen mensen langs om één of meerdere pakketten af te geven. Vrijwilligers van Secret Santa nemen de dozen in ontvangst. Straks zullen zij zorgen voor de verspreiding van de kerstpakketten. Aan het einde van de dag staan er ongeveer 160 dozen.

Afbeelding kan het volgende bevatten: tafel en binnen

Het concept is even eenvoudig als krachtig. En de impact van deze secret santa’s is van onschatbare waarde.

De organisatie vraagt enkele weken voor kerst of mensen inwoners van Sliedrecht kennen die wel een extraatje kunnen gebruiken. Zo worden de adressen verzameld. Het mooie van deze manier van werven is, dat er geen (protocollaire) voorwaarden zijn waar de adressen aan zouden moeten voldoen.

Vervolgens worden er secret santa’s geworven. Een secret santa maakt een kerstpakket voor een bepaald adres. Het adres is geanonimiseerd doorgegeven met een korte toelichting. Vermeld wordt of het gaat om een gezin of een alleengaande, of en hoe oud de kinderen zijn, of er huisdieren zijn en of er speciale wensen zijn. En vervolgens gaan de secret santa’s erop uit om inkopen te doen. Er is ruimte voor creativiteit en de santa’s maken een eigen en op het geanonimiseerde adres afgestemd kerstpakket.

De volgende stap is dat de mooi versierde pakketten worden ingeleverd bij de organisatie.

Tot slot is daar het prachtige moment dat de vrijwilligers van de organisatie de kerstpakketten die met zoveel liefde zijn samengesteld door dorpsgenoten, op de adressen gaan bezorgen. De aandacht, het gezien worden, dat extraatje – wat doet het de mensen goed die een pakket mogen ontvangen.

Organisatie hartelijk dank!

Waar een dorp groots in kan zijn – #mooisliedrecht

 

Onze eigen Don Quichot

19 aug

Wat zou er in zijn kop omgaan? Wat gebéúrt er?

Het is zo’n rustige dag. Het kan een zaterdag zijn. Een vrije dag. Vakantie. Geen gekkigheid. De honden mooi op tijd uitgelaten, lekker stukje gelopen. Kopje koffie. Nog even wat lezen. De honden zijn rustig en liggen in hun manden.

Een vredige sfeer.  Tot dat ene moment.

Tot dat moment dat ik opsta en de stofzuiger pak. Of de bezem. Of de dweil. Of de stoffer en blik. Het maakt niet zoveel uit waar ik me op dat ene moment in huis bevind. Het kan boven zijn. In de keuken. De gang. De woonkamer. Ik kan vlakbij Charly beginnen of aan de andere kant van het huis.

Maakt niet uit.

Met dat ik de stofzuiger aanzet, wordt Charly wakker. Of nee, er ontwaakt iets in Charly. Zo snel als zijn poten hem kunnen dragen, komt hij al slippend, grauwend en blaffend aangerend. ‘Doe die stofzuiger uit!’ ‘Stop met vegen. Nu.’ ‘Hou op met dweilen, mafklapper.’

Natuurlijk hebben we al onze hondenopvoedtalenten ingezet om dit best wel onwenselijk gedrag af te leren. Nu ben ik niet direct de grootste fan van schoonmaken, maar van tijd tot tijd stofzuigen zou toch moeten mogen.

Na enkele maanden geduldig oefenen, is er wel het een en ander bereikt. Charly is gestopt met blaffen. Zijn obsessie is gebleven, alleen zijn tactiek is veranderd.

Charly ligt te slapen.

De stofzuiger gaat aan.

Charly springt op en begint als een razende te zoeken naar een speeltje. Wat dan ook maar. Gewoon. Om in te bijten.

Met in zijn bek één, twee of meer speeltjes rent hij naar de stofzuiger.

Zwijgend, maar met een gedreven doelmatigheid, loopt hij in de stofzuigerslang. Fanatiek kauwt hij op zijn speeltje, draait vast in de slang en het snoer en terloops komt zijn bek tegen de slang. Geheel per ongeluk en nauwelijks zichtbaar, valt het speeltje uit zijn bek, maar gaat het ritmisch kauwen verder. Op de stofzuigerslang.

Het is een gevecht dat hij uiteindelijk niet kan winnen. De vloer wordt gezogen. Steeds opnieuw. Of geveegd. Of gedweild. Maar of hij zich er ooit echt bij neerlegt?

 

 

 

Over een nieuw begin, vergeving en de stort van Dordt

16 mrt

We wonen in een van de mooiste straten van Sliedrecht. De Merwestraat komt uit bij de Merwede. Een prachtige rivier die door een schitterende omgeving kronkelt. Aan de overkant zie je de Biesbosch. De gele rietzomen. De knotwilgen. De lichten van Helsluis. Je ziet de aalscholvers vissen in de rivier. Groepen ganzen vliegen over. De ooievaars kwetteren in de hogere bomen.

Als je naar rechts kijkt, richting Dordrecht, zie je ineens een onnatuurlijke heuvel aan de oever aan de overkant.

“Wat is die heuvel”,  vroeg ik, toen we hier kwamen wonen. “O, dat is de stort van Dordt”, zie de een. “Daar ligt onze troep”, zei een ander. En weer een ander vertelde: “Ze maken er een natuurterrein. De stort wordt niet meer gebruikt. Soms zie je ’s avonds de reeën gewoon lopen”.

Iedere keer als ik de honden uitlaat langs de Singel, zie ik de heuvel. Je kunt het niet niet zien. De heuvel is er. Altijd.

De heuvel doet me denken aan hoe het leven kan zijn. We maken van alles mee. Mooie dingen die een plaats krijgen in onze geschiedenis. Die stallen we uit, durven we te laten zien en daar vertellen we graag over.

Maar we bezeren ons ook. We lopen pijn op. We leven met butsen en beurse plekken. Het zijn episoden uit ons levensverhaal die we minder makkelijk laten zien. Soms doen we verkeerde dingen. Expres of per ongeluk. Het brengt schuld mee. Hoe kun je daarmee omgaan?

Zo leven we met een buitenkant die er vaak toonbaar uitziet en met een binnenkant die chaotisch en besmeurd kan zijn. Schuld. Pijn. Schaamte. Wat kunnen we in stilte worstelen.

Zand erover?

Zo doen we het vaak. Hopelijk kijkt niemand meer en kun je het vergeten. Soms werkt het. Meestal niet.

Terug naar de Stort van Dordt. Tijden lang is er troep gestort. Nu de stort gesloten is, is de omgeving gesaneerd. Er wordt nieuw zand opgebracht en de stort verandert langzaam maar zeker in een natuurgebied waar je kunt wandelen. Een hoopvol beeld.  Maar het blijft zichtbaar – en dat is goed.

In de Bijbel lezen we over opnieuw beginnen door vergeving. Vergeving die je geschonken wordt en die je aanspoort anderen te leren vergeven en jezelf te vergeven. Vergeven is echter een proces. Er moet recht gedaan worden. Er moet ruimte komen voor de pijn en de schade. Vergeving vraagt om erkenning – dan komt de mogelijkheid om los te laten.

Zo is het met het leven. Als we die moeilijke episoden onder ogen durven zien, als we tot erkenning komen, raken we het venijn van die verhalen kwijt. Het blijft zichtbaar, maar niet langer als een vuilnishoop, maar als een nieuw begin.

Zand erover. Maar nooit zomaar. Eerst moet het gif eruit.

 

About us: even stil gezet worden

3 feb

Vandaag (3 februari 2019) was het tweede event van About us. Opnieuw was de opkomst erg bemoedigend. About us is een initiatief van een groep enthousiaste mensen met verschillende kerkelijke achtergronden en met een verschillende betrokkenheid op kerk. Wat hen drijft, is dat ze een inspirerende plek willen creëren voor zoekers, twijfelaars en gelovigen waar zonder verborgen agenda levensvragen aan de orde kunnen komen. Deze groep zet zich in om ruimte te bieden om in het drukke bestaan even stil gezet te worden en na te denken over de kern en de zin van het leven.

about us

Levensvragen

Het event is het best te omschrijven als een uur waarin op een prikkelende manier thema’s uit het gewone leven aan de orde komen. Een spreker neemt de bezoekers aan de hand van fragmenten uit films of van clips mee langs de vragen en dilemma’s van het thema.

Op zoek naar een inspirerende ruimte

In een kerkdienst wordt van bezoekers verwacht dat zij deelgenoot worden van een godsdienstoefening: in de liturgie wordt op de een of andere manier verondersteld dat er een relatie tot stand komt tussen mens en God. Het is essentieel om mee te doen met het bidden en het zingen – maar wat als je niet zeker weet of je gelooft? Wat als de vorm je niets meer te zeggen heeft?

About us daagt bezoekers uit, maar laat het bij de bezoeker wat z/hij er mee doet. In het betoog komt de kracht van het christelijk geloof naar voren als een mogelijkheid die het team en de spreker inspireert om een weg te vinden in de levensvragen. Hierin komt het eigene van About us aan het licht en laten de initiatiefnemers zien dat zij in een niche zijn gestapt in Sliedrecht.

Anko Oussoren

Vandaag sprak Anko Oussoren over lonely Paradise. Aan de hand van de film Into the wild ging hij in op de vraag naar vrijheid: hoe vrij zijn wij? Wat maakt je gelukkig? Te vaak lopen we weg voor wat we in ons mee dragen aan verborgen pijn, tekortkomingen of teleurstellingen. Vrijheid opent zich in relaties, in de durf om je te verbinden.
anko

We sloten af met het nummer Breathe van Pearl Jam met de aansprekende en bijzondere zin: Nothing you would take … everything you gave. 

Blijven zoeken naar de balans

De eerste reacties na afloop waren positief: het raakte aan thema’s waar veel bezoekers in hun eigen leven mee te maken hebben. Sommigen ervaarden toch teveel sturing aan het einde van het betoog. Het blijft zoeken naar de balans: vanuit de eigen traditie het gesprek blijven  zoeken met onze vrienden en familieleden die zich niet (meer) verbonden voelen met traditionele kerken.

About us heeft zich laten inspireren door B:LOFT, een initiatief uit Hardinxveld-Giessendam.