Tag Archives: bevrijding

75 jaar geleden

29 jan

Ze kijkt me aan. De lijnen in haar gezicht vertellen van vreugde en verdriet. Ze is van nature monter, maar vanochtend laten haar ogen het verdriet zien dat al zo lang in haar binnenste huist. De ogen zijn rood van de emotie. Een traan rolt over haar wang. Het is het verhaal van haar buurmeisje. Meer tranen wellen op in haar ogen. Elke traan verbeeldt een ervaring uit de oorlog waar ze als kind zo onder geleden heeft.

Met een zakdoek veegt ze de tranen weg, duwt ze ze weer naar binnen zoals ze steeds geprobeerd heeft om die nare herinneringen weg te duwen en weg te stoppen. Nu dringen ze zich echter op. Onontkoombaar. Alle berichten over 75 jaar na de bevrijding roepen de verhalen in herinnering – brengen haar in de pijn, het verdriet en de machteloosheid van toen.

Afbeeldingsresultaat voor bombardement sliedrecht

Dat doet het oorlogstrauma.

Ze zag dingen die voor ieder mens te groot zijn, maar zeker voor kinderen. Een jonge man die weigerde om in dienst te gaan en door het hoofd werd geschoten. Schuilen in een kolenopslag, omdat vliegtuigen de trein beschoten. Over het vernietigde spoor lopen tussen de slachtoffers van een bombardement door. De aframmeling van de Binnenlandse Strijdkrachten na de bevrijding, omdat ze niet op de juiste manier reageerde bij een versperring.

De Joodse buurvrouw die terugkwam. De oorlog ging nooit meer uit haar lijf en hoofd. Het buurmeisje, enigst kind, dat voor haar moeder bleef zorgen. “Ja, Nederland is bevrijd. Maar wij leven elke dag in oorlogstijd”.

Als we al ergens voor willen strijden, laten we strijden tegen de polarisatie, tegen uitsluiting en voor de vrede. Wat is vrede kwetsbaar en kostbaar.

Het is 75 jaar geleden. Ze heeft 75 jaar geleden. Vaak in stilte.

Tien leefregels

7 nov

God komt ons nabij, als een God die bevrijdt. Dat heeft Hij beloofd, en zo heeft Hij zichzelf ook bekend gemaakt aan Mozes in de woestijn. Dat betekent dat we vrij mogen zijn, ons bevrijd mogen weten uit het slavenhuis.

Bij God mag je opnieuw beginnen, zomaar. Gods genade is dan wel gratis, maar nooit goedkoop. Het is goed om te beseffen wat je van God krijgt en hoeveel liefde meekomt in Gods vergeving. Het is goed om die liefde te vertalen in je eigen leven, in de dingen die je doet en de dingen die je laat.

Als je Gods vergeving nodig hebt, omdat je dingen hebt gedaan waar je niet mee kunt leven, bedenk dan of je anderen gekwetst of beschadigd hebt. Vergeving ontvangen van God vraagt ook om te werken aan herstel in onze relaties.

Bij Gods bevrijding hoort immers ook gerechtigheid. De kleinen en de zwakken zijn de maatstaf van het Koninkrijk.

Daarom is vrijheid ook ingekaderd. Zijn er regels die de grenzen en de ruimte van de vrijheid aangeven. Deze regels kennen we als de 10 woorden, of de 10 geboden. Deze leefregels zijn ook een manier om je dankbaarheid naar God te laten zien.

10 geboden

Wees trouw aan Mij, zegt God, zoals Ik trouw ben aan jullie. Dat heb ik laten zien toen ik het volk Israël uit Egypte bevrijdde, zo ben ik ook trouw aan jullie.

Probeer mij niet in beelden te vangen. Mijn naam gaat elke voorstellingsvermogen te boven: Ik ben erbij! Heb dan ook eerbied voor mij.

Leef niet om te werken, maar werk om te leven. Neem geregeld rust, zodat je kunt genieten van de mensen in je nabijheid en de schepping. Een dag om op te ademen en op Adem te komen.

Respecteer je ouders of verzorgers. Ouders, bedenk echter, dat aan deze regel niet zomaar rechten kunnen worden ontleend. Deze regel houdt immers ook de plicht in om zorgvuldig en liefdevol om te gaan met de mensen die aan je zorg zijn toevertrouwd door God.

Respecteer het leven: ontneem een ander niet de ruimte om mens te zijn.

Ga niet lichtzinnig om met je relatie.

Respecteer de bezittingen van een ander. Als je het verlangen naar meer kunt stoppen, kun je genieten van wat je hebt, zodat jouw bezittingen tot een zegen mogen zijn voor je naaste.

Spreek de waarheid, hoe moeilijk dat soms ook is. Maar de waarheid maakt je vrij en geeft je ruimte om echt mens te worden

Begeer niet: je begeerte, je jaloezie houd je gevangen, zodat je niet vanuit Gods bevrijding kunt leven.

Dwars door het water

3 apr

Het is een herkenbare plaats waar Israël zichzelf terugvindt. Zo kort geleden nog was daar het ongedachte feest van bevrijding, van ruimte en toekomst. Wegtrekken uit Egypte. Wie had dat durven dromen? Op weg gaan uit het land van beklemming, van angst, van slavernij? Het  land waar de toekomst in de kiem gesmoord werd. Waar hoop plaats had gemaakt voor wanhoop, vreugde voor angst. Is er nog wel iemand die naar ons omziet? Is er nog hoop voor mij? Zou ik ooit achter me kunnen laten wat me klein houdt en klem zet?

Maar God had naar zijn volk omgezien. De weg van bevrijding is geen gemakkelijke weg. Tien plagen waren er nodig om ruimte voor toekomst te maken, om los te komen van de slavernij. Om geloof te vinden in een God die boven het krachten- en machtenspel staat. Niet de machten die mijn leven lijken te beheersen hebben het laatste woord, maar God. Tien plagen waren nodig om hoop te vinden in een God die mij doet opstaan.

En zo trek ik mee op met het volk Israël. Tranen van geluk. We vallen elkaar lachend om de hals. We gaan op weg naar het Beloofde Land! We gaan op weg uit de beklemming! Wat voelt God dichtbij – zijn aanwezigheid als een beschermende vleugel, als een lichtende zon.

Maar zo onverwacht slaat de schrik me om het hart. Het is net alsof ik wakker word uit een onrealistische droom en de werkelijkheid bitter en angstig op me valt. Israël staat op de oever van de Rode Zee. De weg naar de vrijheid loopt dood. Het donkere water, de schuimkoppen op de golven – hier is geen doorkomen aan. Links en rechts rijzen de bergen hoog op. En met dat het volk achterom kijkt, zien ze hun diepste angst bewaarheid. De Egyptenaren komen hen achterna. Het verleden laat hen niet los. Dreigt en overspoelt. God?! Waar bent U nu? Dit is haast nog erger dan vast zitten in de beklemming zonder hoop. Wat doet het zeer om weet te hebben van hoop, bevrijding te kunnen voelen en vervolgens opnieuw ingehaald te worden door het verleden. God?!

dreigende zee

Wat er dan gebeurt, is de weg van geloof: God maakt een weg waar geen weg is. Dwars door het water heen gaat het volk weer op weg naar het Beloofde Land. Dwars door het water heen opent God een weg in ons leven dat zo vast kan lopen. Door het water van nood en dood. Het water van de doop. Zondag mogen kinderen de heilige doop ontvangen en worden ook wij aangespoord onze eigen doop te gedenken. De doop als teken van Gods verbond, van Godsliefdevolle toenadering en belofte van nabijheid.

Misschien zijn wij met het volk Israël op die plek geweest. Daar bij de zee. Misschien staan we daar nu. De doop toont ons de weg die God voor ons gebaand heeft. Dwars door het water heen, op weg naar het leven.